لازم به ذکر است انتشار مقالات خارجی به معنای تایید محتوای آن از سوی تابناک نیست.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، ماه‌هاست که تلاش می‌کند ایران را مجبور به بازگشایی کامل تنگه هرمز کند و از حملات هوایی و محاصره‌های دریایی گرفته تا مذاکرات و تهدید به نابودی «یک تمدن کامل» را به کار گرفته است.

اما به گفته کارشناسان، بازگرداندن ترافیک نفت‌کش‌ها در این گذرگاه حیاتی خاورمیانه به جریان پیش از جنگ، احتمالاً به ناوگان بسیار بزرگ‌تری از کشتی‌های جنگی آمریکایی یا حتی ده‌ها هزار نیروی نظامی آمریکایی در خاک ایران نیاز دارد.

با وجود درگیری‌های گاه‌و‌بیگاه، ایران هنوز هم می‌تواند با پهپاد‌ها و موشک‌هایی که در کشوری به وسعت یک‌سوم ایالات متحده پنهان شده‌اند، کشتی‌ها را در این آبراه باریک خلیج فارس هدف قرار دهد.

«جیسون اچ. کمپبل»، کارشناس ارشد مؤسسه خاورمیانه و مقام سابق پنتاگون، گفت: «ایران دهه‌هاست که برای این نوع درگیری نامتقارن آماده می‌شود. فکر می‌کنم آنها در حال نشان دادن این هستند که چرا هیچ رئیس‌جمهور آمریکایی از زمان ریگان تن به درگیری در این سطح با ایران نداده است، زیرا آنها توانایی مختل کردن کامل تنگه هرمز را دارند.»

ترامپ گفته است که ایالات متحده محاصره خود را بر بنادر ایران دوباره اعمال می‌کند و از کشتی‌های دیگر برای عبور امن از تنگه هزینه دریافت خواهد کرد. ایران بر کنترل این آبراهه که به طور معمول ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور می‌کند، اصرار دارد، در حالی که دو طرف در هفته گذشته در یک سری درگیری‌های پراکنده که تهدید به بازگشت به جنگ تمام‌عیار می‌کند، به تبادل آتش پرداخته‌اند.

این موضوع، بن‌بستی را که ترامپ با آن مواجه است، برجسته می‌کند؛ زیرا کشتی‌های تجاری همچنان در تنگه متوقف هستند، قیمت نفت دوباره در حال افزایش است و ایران هیچ نشانه‌ای از تسلیم نشان نمی‌دهد. جنگ با بسیاری از آمریکایی‌ها محبوبیت نداشته و با توجه به قیمت بالای بنزین، می‌تواند در انتخابات میان‌دوره‌ای آینده نقش داشته باشد.

«اریک لوب»، پژوهشگر غیرمقیم برنامه خاورمیانه بنیاد کارنگی برای صلح بین‌الملل و استاد سیاست و روابط بین‌الملل در دانشگاه بین‌المللی فلوریدا، گفت: «آن‌ها فکر می‌کردند اوضاع تحت کنترل است، و اکنون شاهد تشدید مجدد تنش‌ها و واکنش منفی بازار‌ها به این موضوع هستند.»

لوب افزود: «این واقعاً نوعی آزمون اراده است تا ببینیم ایرانی‌ها چقدر درد اقتصادی را می‌خواهند تحمل کنند و سپس این موضوع چقدر می‌تواند برای ترامپ و جمهوری‌خواهان تا ماه نوامبر (آبان) از نظر اقتصادی و حتی سیاسی هزینه‌زا باشد.»

تأمین امنیت تنگه ممکن است به نیروی زمینی نیاز داشته باشد

کمپبل گفت: «کار‌هایی که آنها اکنون انجام می‌دهند دقیقاً همان نوع اقداماتی است که در واقع در همه این نوع سناریو‌های موقعیتی مورد بحث قرار می‌گرفت.»

کمپبل گفت که ایران قطعات تسلیحات خود را در تأسیسات مختلفی تولید می‌کند تا خطر حمله به آنها را کاهش دهد. به واحد‌های نظامی آن اغلب اجازه داده می‌شود بدون انتظار برای دستور از تهران، عملیات کنند. آنها معمولاً در یک مکان تجمع نمی‌کنند، که این امر حملات هوایی را کم‌اثر می‌کند.

کمپبل گفت: «تصور هر سناریویی که در آن بتوان بدون نیروی زمینی، تنگه هرمز را به طور رضایت‌بخشی تأمین کرد، بسیار دشوار است.»

کمپبل گفت انجام این کار به ده‌ها هزار نیرو نیاز دارد، نه تنها برای از بین بردن مهمات پنهان ایران، بلکه برای تأمین امنیت صد‌ها مایل خط ساحلی و مناطق وسیع داخلی. نیرو‌های آمریکایی احتمالاً با حملات چریکی مواجه خواهند شد.

کمپبل گفت که ایجاد چنین نیرویی چند ماه طول می‌کشد و «هزینه‌های بسیار بالایی» در پی خواهد داشت.

ترامپ عصر دوشنبه اصرار کرد که «تنگه باز است. باز خواهد بود» و ایالات متحده در تنها چند ماه پیشرفت قابل توجهی در تضعیف قابلیت‌های ایران داشته است. ایران نیز قول مقابله با هرگونه دخالت آمریکا در تنگه را داد.

با افزایش حضور، ریسک تلفات آمریکا افزایش می‌یابد

به گفته کارشناسان، راه دیگر برای تسهیل تردد ایمن کشتی‌های تجاری از طریق تنگه، ادامه و تشدید عملیات هدایت کشتی‌های غیرنظامی توسط کشتی‌های جنگی آمریکایی است. اما این کار چالش‌ها و هزینه‌های خاص خود را دارد.

ایالات متحده در دهه ۱۹۸۰، زمانی که ایران در جریان جنگ با همسایه خود عراق، کشتیرانی را هدف قرار داده بود، عملیات اسکورت انجام داد. ایالات متحده که از صدام حسین، دیکتاتور عراق، با اطلاعات، تسلیحات و سایر کمک‌ها پشتیبانی می‌کرد، از نفت‌کش‌های کویتی که پرچم خود را به آمریکایی تغییر داده بودند، اسکورت کرد.

«مایکل آیزنشتات»، تحلیلگر سابق ارتش آمریکا، گفت که چنین تلاشی امروز به تعداد قابل توجهی کشتی جنگی آمریکایی در زمانی نیاز دارد که ناوگان کوچک‌تر از دهه ۱۹۸۰ است.

آیزنشتات که اکنون مدیر برنامه مطالعات نظامی و امنیتی در مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک است، گفت: «هنوز هم به بخش بسیار بزرگی از ناوگان ایالات متحده نیاز دارید که به طور نامحدود به این کار اختصاص یابد.»

او گفت که امروز محیط بسیار پیچیده‌تری است، زیرا ایران قابلیت‌های پیشرفته‌ای از جمله توانایی پرتاب پهپاد و موشک را جمع‌آوری کرده است.

آیزنشتات افزود: «اگر بخواهیم کاری را که برای موفقیت این کار لازم است انجام دهیم، که ممکن است شامل پیاده کردن نیرو در ساحل برای پاکسازی سکو‌های پرتاب موشک‌های کروز و پهپاد‌ها باشد، تلفات نیرو‌های آمریکایی می‌تواند افزایش یابد، و اگر عملیات اسکورت را هم انجام دهید، احتمالاً تلفات می‌تواند افزایش یابد.»

تهدیدات ایران به تنهایی می‌تواند کشتی‌ها را بترساند

کشتی‌های تجاری از ترس مین‌های ایرانی از مسیر‌های سنتی عبور از تنگه اجتناب کرده‌اند. ایران خواسته است که کشتی‌ها از مسیری نزدیک به خط ساحلی خود استفاده کنند و می‌تواند بر اساس توافقی موقت برای پایان دادن به جنگ، هزینه‌هایی دریافت کند. کشتی‌ها به طور فزاینده‌ای از مسیر جنوبی در امتداد ساحل عمان تحت عملیات نظارتی ایالات متحده که آنها را با استفاده از پهپاد‌ها و هواپیما‌ها هدایت می‌کرد، تردد می‌کنند.

سروان «تیم هاوکینز»، سخنگوی فرماندهی مرکزی ایالات متحده، گفت که عملیات پاک‌سازی مین برای برخی از مسیر‌های سنتی از طریق تنگه ادامه دارد، اما «مسیر‌های جایگزین باز بوده‌اند».

مسیر جنوبی جلوی حملات ایران به کشتی‌ها را نگرفته است و ارتش آمریکا را به سمت ضربه زدن به سامانه‌های دفاع هوایی، سایت‌های راداری، تجهیزات موشکی و پهپادی و قایق‌های کوچک ایران سوق داده است.

«نوام رایدان»، کارشناس ارشد مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک که بر خطرات انرژی و دریایی در خاورمیانه متمرکز است، گفت که تهدیدات ایران به تنهایی می‌تواند برای متوقف کردن تجارت در تنگه کافی باشد.

رایدان گفت: «آن‌ها نیازی به پرتاب پهپاد و موشک ندارند – فقط می‌توانند از کانال رادیویی دریایی برای تهدید استفاده کنند؛ و این به خودی خود برای ترساندن بسیاری از دریانوردان کافی است.»

«کلیتون سیگل»، محقق غیرمقیم در امنیت انرژی در مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی، گفت که دولت ترامپ به وعده‌های خود در اوایل جنگ مبنی بر کمک نظامی به محموله‌هایی که به مسئولیت جنگ تبدیل شدند، عمل نکرده است.

سیگل گفت: «آن اسکورت‌های دریایی، کشتی‌های جنگی آمریکایی، تعهدات بزرگتر مانند حضور نیرو‌های زمینی هرگز محقق نشد، زیرا فکر می‌کنم شعار‌ها کمی از میزان تحمل ریسک ما جلوتر بود؛ و هنگامی که کار به کار کشید، ایالات متحده آماده نبود که نیروی دریایی، سایر نیرو‌های نظامی خود را به میزانی که حتی برای خنثی کردن آن تهدید‌ها شانسی داشته باشد، به کار گیرد.»